"Άρχεται το Τριώδιον."
Είδησις:
Την Τετάρτην και την Παρασκευήν της παρούσης εβδομάδος, ή τις και "προφωνήσιμος" καλείται, "και δια κρέατος ακινδύνως καταλύομεν"
(Θεόδωρος Βαλσαμών, Πατριάρχης Αντιοχείας & νομικός Εκκλησιαστικού Δικαίου)


"...ο εις Φαρισαίος
και ο έτερος Τελώνης..."
Μὲ τὴν Κυριακή της 13ης Φεβρουαρίου 2022, αγαπητοί αναγνώστες και φίλοι της ιστοσελίδας μας, φέτος ἐγκαινιάζεται γιὰ τὴν Ἐκκλησία μας ἡ λεγομένη περίοδος τοῦ Τριωδίου ἢ ἀλλιῶς μποροῦμε νὰ ποῦμε ὅτι ἀπὸ σήμερα ἀρχίζουν οἱ κινητὲς γιορτὲς πρὶν ἀπὸ τό Πάσχα. Ἡ περίοδος αὐτή, ἡ ὁποῖα κλείνει μὲ τὴν ἔνδοξη Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου μας, δημιουργεῖ μὲ ὅσα ψάλλονται καὶ τελοῦνται στοὺς ἱεροὺς Ναούς μεγάλες καὶ ἱερὲς συγκινήσεις καλώντας συγχρόνως τοὺς πιστοὺς σὲ πνευματικὸ ἀγῶνα. Ἔτσι μὲ τὴν παραβολὴ τοῦ Τελώνου καὶ του Φαρισαίου, ποὺ θα ἀκουστεί αυτήν την Κυριακή από τους ιερείς μας στις εκκλησιές όλης της οικουμένης, όπου υπάρχει Ορθοδοξία, διδασκόμαστε γιὰ τό κακὸ ποὺ προκαλεῖ στὸν ἄνθρωπο ἡ ὑπερηφάνεια καὶ παράλληλα γιὰ τὴν ὠφέλεια τῆς πραγματικῆς προσευχῆς καὶ τῆς ταπείνωσης.
Οἱ δύο ἄνθρωποι ποὺ ἀνέβηκαν στὸ ἱερὸ γιὰ νὰ προσευχηθοῦν, σύμφωνα μὲ τήν εὐαγγελικὴ ἀφήγηση, ξεκίνησαν ὁ καθένας ἀπὸ μιὰ διαφορετικὴ αἰτία. Καὶ αὐτὸ γίνεται ἀντιληπτὸ ἀπὸ τὴν πρώτη κιόλας στιγμή.

Ἡ προσευχὴ τὴν ὁποῖα κάνουν καὶ οἱ δύο πρὸς τὸν Θεὸ, εἶναι ἡ νοερὰ, ἡ ἀτομικὴ προσευχή. Ὅμως αὐτὸ ποὺ κάνει ὁ Φαρισαῖος δὲν εἶναι κἂν προσευχή, ἀλλὰ εἶναι ἐπίδειξη τῶν προσόντων ποὺ πίστευε ὅτι εἶχε: «οὐκ εἰμι ὥσπερ οἱ λοιποὶ τῶν ἀνθρώπων». Δηλαδὴ, οὔτε λίγο οὔτε πολὺ, ἦταν σὰν νὰ ἀνάγκαζε τὸν Θεὸ νὰ τὸν ἀνταμείψει γιὰ τὶς ἀρετές του. «Νηστεύω δύο φόρες τήν ἑβδομάδα καὶ δίνω στὸ Ναὸ τό δέκατο ἀπὸ τά εἰσοδήματα μου», συνεχίζει να βροντοφωνάζει μέσα στον ναό για να τον ακούσουν, απαριθμώντας τις αρετές που νόμιζε ότι κατείχε. Ὁ Τελώνης ἀντίθετα, συντετριμμένος ἀπὸ τὴν ἁμαρτία, φωνάζει μέσα ἀπὸ τὰ βάθη τῆς καρδιᾶς του: «Θεέ μου, συγχώρεσε με τόν ἁμαρτωλό».
Ὁ Φαρισαῖος τῆς παραβολῆς δὲν μποροῦσε νὰ δεῖ τὸ κακὸ ποὺ τοῦ συνέβαινε. Ὁ ἐγωϊσμὸς τύφλωσε τά μάτια τῆς ψυχῆς του καὶ δὲν ἔβλεπε τόν δρόμο ποὺ θὰ τόν ὁδηγοῦσε στὴ σωτηρία του. Ἀντίθετα ὁ Τελώνης, μὲ τήν ταπείνωση καὶ μὲ τήν συναίσθηση ὅτι εἶναι ἁμαρτωλὸς, σώθηκε. Ἡ στάση αὐτὴ μᾶς διδάσκει πὼς πρέπει νὰ ἀγωνιζόμαστε τόν πνευματικὸ μας ἀγῶνα μὲ ταπεινοφροσύνη, ἐπειδὴ αὐτή εἶναι ποὺ τελειοποιεῖ τούς ἀνθρώπους καὶ ἀνακηρύσσει τοὺς ἁγίους. Ὁ ἱερὸς Αὐγουστῖνος τήν ὀνομάζει «μείζονα τῶν ἀρετῶν» καὶ σὲ ἕνα του βιβλίο γράφει:
«Ἂν μὲ ρωτήσεις τὶ εἶναι πρῶτο στὸ χριστιανισμὸ θὰ ἀπαντήσω: Ἡ ταπεινοφροσύνη. Τὶ δεύτερο; Ἡ ταπεινοφροσύνη. Τὶ τρίτο; Ἡ ταπεινοφροσύνη, διότι χωρὶς αὐτὴν καὶ ἡ πιὸ μεγάλη ἀρετὴ καταντᾶ κακία».

Γι” αὐτὸ καὶ ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς μᾶς λέει πὼς ἡ εἰλικρινὴς προσευχὴ...«ἀνεβάζει τὸν ἄνθρωπο ἀπὸ τὴ γῆ στὸν οὐρανὸ καὶ ἀφοῦ ξεπεράσει ἀκόμη καὶ κάθε τὶ τὸ ἐπουράνιο, κάθε θεωρητικὴ σκέψη περὶ Θεοῦ, τὸν φέρνει μπροστὰ σ’ αὐτὸν τὸν ἴδιο τὸν Θεὸ ποὺ εἶναι πάνω ἀπ” ὅλα».
Εἶναι δηλαδὴ ἡ προσευχή ἀνέβασμα, συνάντησις μὲ τὸν Θεὸ καὶ παράστασις μπροστὰ Του.
Γιατὶ ὅμως χρειάζεται ἡ προσευχή, αὐτὴ ἡ πνευματικὴ ἀνάβαση στὸν οὐρανὸ, προκειμένου νὰ συναντήσουμε τὸ Θεό; Μήπως ὁ Θεὸς δὲν εἶναι πανταχοῦ παρὼν; Δὲν εἶπε ὁ ἀπόστολος Παῦλος «ἐν αὐτῷ ζῷμεν καὶ κινούμεθα καὶ ἐσμέν;» Σίγουρα καὶ εἶναι πανταχοῦ παρών, ὅμως σύμφωνα μὲ τὴν Ἁγία Γραφὴ ὁ οὐρανὸς εἶναι ὁ χῶρος τῆς κατοικίας τοῦ Θεοῦ. «Πάτερ ἡμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς» λέμε στὴν Κυριακὴ προσευχή, χωρὶς αὐτὸ νὰ σημαίνει ὅτι ὁ Θεὸς βρίσκεται μακριὰ μας, στὸν οὐρανό, ἀλλὰ σημαίνει ὅτι ἐμεῖς μὲ τὸν νοῦ μας καὶ τήν καρδιὰ μας εἴμαστε ἀπομακρυσμένοι ἀπ’ αὐτόν, διότι ἔχουμε στραμμένη τὴν προσοχή μας στὰ γήϊνα καὶ πρόσκαιρα.
Τὸ Εὐαγγελικὸ ἀνάγνωσμα λοιπόν αγαπημένοι φίλοι μας διαδικτυακοί και μή, που θα ακούσουμε αύριο την Κυριακή της 13ης Φεβρουαρίου του 2022, μᾶς δείχνει τὸν δρόμο τῆς νίκης γιὰ τὰ πάθη μας ποὺ προέρχονται ἀπὸ τήν ὑπερηφάνεια. Ἡ δὲ Ἐκκλησία, σὰν καλὴ παιδαγωγός, τώρα ποὺ ἀρχίζει τό Τριώδιο, μὲ στοργὴ καὶ ἀγάπη μᾶς ὁδηγεῖ γιὰ νὰ φθάσουμε στὶς ἅγιες ἡμέρες τοῦ Πάσχα πνευματικὰ καθαροὶ καὶ ἕτοιμοι ὥστε νὰ δεχθοῦμε τὸν ἀναστημένο Κύριο. Νὰ μὴν ξεχνᾶμε ποτέ ὅτι ἔχουμε νὰ ἀντιμετωπίσουμε ἕναν ὕπουλο ἐχθρὸ, τὴν ἁμαρτία, καὶ πρέπει σιγὰ – σιγὰ νὰ ἐνισχυθοῦμε μὲ ἐκεῖνα τά πνευματικὰ ἐφόδια ποὺ θὰ μᾶς βοηθήσουν νὰ τὴν ἀντιμετωπίσουμε προτοῦ αὐτὴ μᾶς καταβάλει καὶ μᾶς νικήσει.
Ἀγαπητοὶ μας αναγνώστες, ἕνα ἰδιόμελο τοῦ Τριωδίου τοῦ ἑσπερινοῦ μᾶς λέει χαρακτηριστικὰ: «Μὴ προσευξώμεθα φαρισαϊκῶς ἀδελφοί. Ὁ γὰρ ὑψῶν ἑαυτὸν ταπεινωθήσεται, ταπεινωθῶμεν ἐναντίον τοῦ Θεοῦ, τελωνικῶς διὰ νηστείας κράζοντες, "Ἱλάσθητι ἡμῖν τοῖς ἁμαρτωλοῖς’"». Μὲ τὴν προσευχὴ καὶ τὴν ταπείνωση οἱ ἥρωες τῆς Ἐκκλησίας μας, οἱ Ἅγιοι, κερδίσαν τὸν Παράδεισο. Γι” αὐτὸ κι ἐμεῖς ἂς προσευχόμαστε σωστὰ καὶ ἄς μὴν ξεχνᾶμε ποτὲ ὅτι αὐτὸς ποὺ ὑψώνει τὸν ἑαυτό του ταπεινώνεται.
Ἂς ταπεινωθοῦμε μπροστὰ στὸν Θεό μὲ εἰλικρίνεια καὶ πίστη, ἂς νηστέψουμε ὅπως πρέπει καὶ μέ κατάνυξη νὰ παρακαλέσουμε ὥστε «ὁ Θεὸς νὰ μᾶς ἐλεήση τοὺς ἁμαρτωλοὺς» καὶ ἔτσι δικαιωμένοι ἀπὸ Αὐτὸν νὰ κληρονομήσουμε τὴν Οὐράνια Βασιλεία Του.
Τον Τελώνη να έχουμε ως υπόδειγμα, αγαπητοί μας αναγνώστες και αυτόν να προσπαθούμε να μοιάσουμε και στην συμπεριφορά του να γίνουμε μιμητές. Με την συντριβή, την σιωπή, την ταπείνωση και την μετάνοια του Τελώνη, να αδράξουμε την ευκαιρία της όμορφης αυτής εκκλησιαστικής περιόδου, του παρεξηγημένου Τριωδίου, και να την ζήσουμε με θέα την Ανάσταση. Όσο για τον φαφλατά και ανίδεο επιδειξία Φαρισαίο, που νομίζει πως προσεύχεται, που κορδώνεται και απαριθμεί βροντόφωνα τις αρετές του μπροστά μας για να τον ακούσουμε, ευχαριστώντας κανέναν άλλο παρά μόνο το εγώ του, αυτόν παραμερίστε τον, απομονώστε τον, ξεχάστε τον. Είναι ανάξιος λόγου και άνευ σημασίας.
Ο Τελώνης είναι το ζητούμενο
για κάθε χριστιανό!!!
*παρακάτω συνεχίζεται το άρθρο του π. Χρυσοστόμου Τελίδη με θέμα το Τριώδιο και τις παρανοήσεις των αποκριών και του καρναβαλιού σε σχέση με τον Χριστιανισμό...
"Το καρναβάλι και ο Χριστιανισμός"

σύμφωνα με την ελληνική γλώσσα, ή Carnaval κατά την λατινική διάλεκτο, σημαίνει αποχή από το κρέας, μα για κάποιους, ίσως τους περισσοτέρους από εμάς, όταν ακούμε αυτές τις λέξεις το μυαλό μας να πηγαίνει αλλού, ίσως στην Πάτρα και σε αυτούς με περισσότερη φαντασία στην Βραζιλία, σημαίνει να κρυφτούμε πίσω από μια μάσκα και να γίνουμε υλιστές και καταναλωτές των προϊόντων που μας διαφημίζουν.
Αυτό όμως αδελφοί, δεν ισχύει. Δεν έπρεπε να ισχύει ούτε στο παρελθόν μας και επ’ ουδενί, δεν πρέπει να ισχύει και για το μέλλον, τόσο το δικό μας, αλλά και για αυτό των παιδιών μας, ενώ πρέπει να εξαλειφθεί τελείως από την ελληνική λαϊκή παράδοση ή τουλάχιστον να μην μπλέκεται με την εκκλησιαστική παράδοση, αλλά να παραμείνει στις μέρες μας, όπως και πραγματικά είναι, ως κατάλοιπο της διονυσιακής λατρείας της αρχαίας ενδόξου ελληνικής ιστορίας. Εξάλλου, δεν μπορώ να καταλάβω τι το ελληνικό, τι το παραδοσιακό, το οποίο και να συνάδει με τα ελληνικά ήθη και έθιμα, μπορεί να έχει το κακό αντίγραφο, το κακέκτυπο του βραζιλιάνικου καρναβαλιού που προσπαθούμε με νύχια και με δόντια να καθιερώσουμε στην Πάτρα, στην Ξάνθη, στο Μαρούσι, στο Ρέθυμνο και όπου αλλού δεν γνωρίζω.
Τίποτε ελληνικό και τίποτε παραδοσιακό!!! Τα έθιμα μας έχουν να κάνουν με την λατρεία στην αρχαιότητα του Θεού Διονύσου, που αργότερα εξελίχθηκαν μέσα στον χρόνο σε παράδοση, στην πραγματική ελληνική παράδοση που συνεχίζεται σε πόλεις και χωριά της χώρας μας, έχουμε τους κουδουνοφόρους από το Σοχό, το έθιμο των φανών στην Κοζάνη, τα αλευρωμουτζουρώματα στο Γαλαξίδι, τους γιανίτσαρους και τις μπούλες στην Νάουσα και μια σειρά ακόμα από παραδόσεις, ήθη και έθιμα που χάνονται στους αιώνες της Ελληνικής ιστορίας και πολιτισμού.

Σας παρακαλώ πολύ, γονείς, αυτά να μεταφέρεται στα παιδιά σας,
στα σπίτια σας, δάσκαλοι και κατηχητές, αυτά να μαθαίνουν οι μαθητές σας στα σκολειά τους, ιερείς και αρχιερείς, σας παρακαλώ στις εκκλησιές σας με αυτά να μάθουν οι ενορίτες και το ποίμνιο σας να πορεύονται στην ζωή τους και όλα τα άλλα, άρματα, παρελάσεις, βραζιλιάνες χορεύτριες, καινούργια και περίεργα ξενόφερτα έθιμα που δεν συνάδουν με την ελληνορθόδοξη παράδοση, τα οποία τελευταία με το ζόρι προσπαθούν να περάσουν στην ζωή μας και που μπορεί να φαντάζουν για όλους εμάς ειδυλλιακά και κραυγαλέα, μπορεί να μας φαντάζουν ακόμα και χαριτωμένα, αυτά να τα αφαιρέσουμε σιγά-σιγά από την καθημερινότητα της περιόδου του Τριωδίου και να προσθέσουμε την «πραγματικότητα» του Χριστού μας, την ομορφιά και την ζεστασιά της Εκκλησίας Του.
Καλό Τριώδιο σε όλους σας!!!
Αρχιμανδρίτης Χρυσόστομος Τελίδης
*παρακάτω, θα βρείτε το ευαγγελικό ανάγνωσμα της Κυριακής του Τελώνου και του Φαρισαίου σε πρωτότυπο κείμενο και σε νεοελληνική απόδοση...

Κυριακή 13ης Φεβρουαρίου 2022
Το Ευαγγέλιο της Κυριακής
του Τελώνου και του Φαρισαίου
(κατά Λουκάν Ευαγγέλιο Κεφ. 18, χωρία 10 έως 14)
(κατά Λουκάν Ευαγγέλιο Κεφ. 18, χωρία 10 έως 14)
*Πρωτότυπο κείμενο:
***************

Δεν υπάρχουν σχόλια
Δημοσίευση σχολίου